Yapay Zeka tehdidi konusunda önemli ve son derece gerçekçi bir uyarı IMF Başkanı Kristalina Georgieva’dan geldi. Georgieva, Pazartesi günü Bangkok'ta düzenlenen IMF ve Dünya Bankası yıllık toplantılarındaki ilk konuşmasında yapay zeka konusunda, "Bu yavaş ilerleyen bir tsunami, ancak yine de bir tsunami." demiş.
Yapay zekânın istihdam üzerindeki etkisine dair bir oturumda konuşan IMF Başkanı Georgieva, bu teknolojinin rutin ve tekrarlayan görevleri üstlenerek halihazırda çalışana olan talebi azalttığını belirtti. Aynı zamanda inşaat gibi sektörlerde düşük ücretli işlerin sayısını artırdığına dikkat çeken yetkili, bunun ‘kutlanacak bir durum olmadığını’ ifade etti.
Bunun kamu maliyesi açısından geniş kapsamlı sonuçları olan bir dönüşüm olduğunu belirten Georgieva “Bugün, bundan beş yıl sonra iş dünyasının tam olarak nasıl bir hal alacağını hayal edemiyoruz. Ancak disiplinli davranıp olup bitenleri dikkatle değerlendirebilir, bunlardan dersler çıkarabilir ve en önemlisi bu dersler doğrultusunda hemen harekete geçebiliriz” yorumunu yapmış.
Günümüzde hemen her yerde yapay zeka ve yapay zeka ile ilişkili teknolojilerin gelecekte yaratabileceği tehditler konuşuluyor. Konuşuluyor ama ne yazık ki bu konuşmaların çok önemli bir kısmı fazlaca komplo teorileri etrafında dönüyor, gerçek tehditlerden bahseden ise çok ama çok az oluyor.
İşte tam da bu yüzden IMF Başkanı Kristalina Georgieva’nın yapmış olduğu konuşmada bu gerçek tehditleri dile getirmesi çok önemlidir. Georgieva bu konuşmasında komplo teorileri üzerine inşa edilmiş distopik bir gelecekten değil, ekonomi ve teknolojinin yaratacağı sosyal yapıyı yakından ilgilendiren istihdam çökmesi gibi gerçekçi tehditlerden bahsediyor.
Bende uzun zamandır yazı ve söyleşilerimde yapay zeka ve robotik teknolojilerindeki gelişmelerin çok derin ekonomik ve sosyolojik etkileri olacağını, bu etkilerin bir kısmının olumlu bir kısmının ise olumsuz olacağını anlatmaya çalışıyorum.
Yapay zeka destekli teknolojilerin yaratacağı en olumsuz etki yinelenen, sıradan işleri yaparak geçimini sağlamaya çalışan insanların işlerini elinden alacak olmasıdır. Aslında epeyce bir süredir bir çok fabrikada tekdüze, yinelenen işleri zaten robotlar yapmaktaydı. Fakat önümüzdeki beş on yıl zarfında yapay zeka ve robot kullanımının kapsamı çok ama çok genişleyecek aslında pek de tekdüze olmayan, kendini tekrarlamayan bir çok işi de yapay zeka ve robotlar yapmaya başlayacak.
Örneğin kamyon sürücülüğü pek de öyle yeknesak, kendini yineleyen bir iş sayılmaz değil mi? Yakın zamana kadar bu iş ancak ve ancak insanların yapabileceği karmaşık bir iş olarak görülmekteydi. Oysa bu gün sürücüsüz taksiler bile piyasada çalışıyor, iş yapıyor. Üstelik bu ulaşım modeli hızla yayılıyor da. Çok yakın bir zamanda sürücüsüz kamyonları yollarda göreceğiz. Göreceğiz, göreceğiz bu kesin de peki, bu noktada kamyon sürerek geçimini sağlayan insanlara ne olacak? Bu insanlar nasıl para kazanacak, geçimlerini nasıl sağlayacak? İşte buna tatmin edici bir cevap verebilen yok...
Üstelik sadece kamyon sürücüleri de değil bir çok sektörde işleri yapay zeka ve yapay zeka destekli robotlar yapacak, bu da kesin.
Bu gerçek milyonlarca insanın işsiz kalacağını ve geçimini sağlamakta zorlanacağını gösteriyor.
Hükümetler işsiz kalıp geçimini sağlamakta zorlanacak milyonlarca insanın sorununu çözebilecek çareleri düşünüyor mu?
Ne yazık ki bizimki de dahil olmak üzere bir çok hükumet yumurta kapıya dayanmadan bu soruna dönüp bakmıyor bile.
Tamam orta uzun vadede teknolojik gelişmeler hep insanın refahını artırmış ama kısa vadede çok ciddi sorunlar yaratmaya da gebe. Bir toplum için kısa vade olarak nitelenen süre ise bir birey için olağanüstü uzun bir zaman dilimini kapsayabilir, ev kirasını, kredi taksitini, çocuğun okul ücretini deme derdinde olan bireylerin orta ya da uzun vadeyi bekleyecek halleri olmayabilir.
Bizimki de dahil olmak üzere tüm hükumetleri bu konuda kafa yormaya çözüm aramaya davet ediyorum.
