Ankara’da Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile gerçekleştirilen görüşmelerde siyasi diyalog, ticaret, yatırım, sanayi, ulaştırma ve sosyal güvenlik başta olmak üzere ikili ilişkilerin öncelikli alanları ele alındı. Görüşmeler, iki ülkenin mevcut iş birliği potansiyelini daha etkin biçimde değerlendirme ve somut projelerle zenginleştirme konusundaki ortak iradesini ortaya koydu.
Siyasi Diyalog ve Ekonomik Hedefler
Görüşmelerde, Özbekistan ile Türkiye arasındaki ilişkilerin karşılıklı güven, stratejik ortaklık ve kardeşlik bağları temelinde geliştiği vurgulandı. Taraflar, ikili ticaret hacminin kısa vadede 5 milyar dolara, orta vadede ise 10 milyar dolara çıkarılması hedefini teyit etti.
İki ülke arasındaki ticaret hacmi 2025 yılında yaklaşık 3 milyar dolara ulaştı. Bu rakam, 2017 yılına kıyasla yaklaşık 1,9 katlık bir artışa işaret ediyor. Türkiye, Özbekistan’ın önde gelen ticaret ortakları arasında dördüncü sırada yer alıyor.
Yatırımlar ve Sanayi İş Birliği
Türkiye, Özbekistan ekonomisinin önemli yatırım ortaklarından biri olmayı sürdürüyor. 1 Ocak 2026 itibarıyla ülkede Türk sermayeli 2 bin 137 şirket faaliyet gösteriyordu. 2017–2025 döneminde Türkiye’den Özbekistan’a sağlanan doğrudan yatırımlar ve kredilerin toplamı 9 milyar dolara ulaştı.
Enerji, sanayi, inşaat, tarım ve hizmet sektörleri Türk şirketlerinin Özbekistan’daki faaliyetlerinin başlıca alanlarını oluşturuyor. Cengiz Enerji tarafından Taşkent bölgesinde 240 megavat, Sırderya bölgesinde ise 220 megavat kapasiteli enerji santrallerinin işletmeye alınması, bu iş birliğinin somut örnekleri arasında yer alıyor.
Ziyaret kapsamında Anadolu Grubu ile Semerkant Otomobil Fabrikası’nın modernizasyonu, perakende ticaret, hayvancılık ve gıda üretimi alanlarında yeni projelerin hayata geçirilmesi konuları da ele alındı. Özbekistan’da bugüne kadar Türk şirketlerinin katılımıyla toplam değeri 9,5 milyar doları aşan 333 inşaat projesinin gerçekleştirilmiş olması, ekonomik ortaklığın kapsamını ve ölçeğini ortaya koyuyor.
Ziyaretin önemli sonuçlarından biri de beş ikili belgeye imza atılması oldu. Bu belgeler arasında gümrük alanında bilgi alışverişinin geliştirilmesi, Tercihli Ticaret Anlaşması kapsamındaki ürün listesinin genişletilmesi, sosyal güvenlik alanında hükümetler arası anlaşma ve bu anlaşmanın uygulanmasına yönelik idari düzenleme ile Üst Düzey İş Dünyasını Destekleme Konseyi’nin kurulmasına ilişkin belge yer aldı.
Sosyal Güvenlik ve Halklar Arası İlişkiler
İmzalanan sosyal güvenlik anlaşması, iki ülkede çalışan vatandaşların sosyal haklarının korunması ve bu alandaki iş birliğinin kurumsal bir çerçeveye kavuşturulması bakımından önem arz ediyor. Söz konusu düzenlemenin, Özbekistan ve Türkiye vatandaşlarının çalışma ve sosyal güvenlik alanındaki haklarının daha etkin biçimde korunmasına katkı sağlaması bekleniyor.
Bu gelişme, iki ülke arasındaki ilişkilerin yalnızca ticaret ve yatırımla sınırlı olmadığını, insani ve sosyal boyutunun da giderek güçlendiğini gösteriyor.
Türk Devletleri Teşkilatı Çerçevesinde Bölgesel İş Birliği
Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev, 30 Ekim’de Ankara’da düzenlenen Türk Devletleri Teşkilatı’nın 13. Zirvesi’ne de katıldı. Zirvede yaptığı konuşmada, Türk dünyasında ekonomik bütünleşmenin güçlendirilmesi, ulaştırma ve lojistik bağlantılarının geliştirilmesi ve ortak yatırım projelerinin artırılması yönünde bir dizi önemli girişim sundu.
Bu kapsamda, ortak yönetim esasına dayalı lojistik merkezler ağının oluşturulması, “Türk Dünyası–100” programı çerçevesinde 100 stratejik sanayi ve yatırım projesinin hayata geçirilmesi, nadir minerallerin işlenmesi ve yeşil enerji ekipmanlarının yerelleştirilmesi önerileri öne çıktı.
Özbekistan’ın 2027 yılında Türk Devletleri Teşkilatı Zirvesi’ne ev sahipliği yapmaya hazır olduğunu açıklaması da ülkenin Türk dünyasındaki çok taraflı iş birliğini geliştirmeye verdiği önemin bir göstergesi oldu.
Yeni İş Birliği Ufukları
Genel olarak değerlendirildiğinde, Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev’in Türkiye ziyareti, Özbekistan–Türkiye stratejik ortaklığının siyasi, ekonomik ve insani boyutlarda daha ileri bir aşamaya taşınmasına önemli katkı sağladı.
Ziyaret kapsamında varılan mutabakatlar ve imzalanan belgeler, ikili ilişkilerin yalnızca mevcut potansiyelinin değerlendirilmesine değil, aynı zamanda yeni ve uzun vadeli iş birliği mekanizmalarının oluşturulmasına da zemin hazırlıyor. Ticaret hacminin artırılması, yatırımların çeşitlendirilmesi, sanayi ortaklıklarının geliştirilmesi ve Türk dünyası çerçevesinde bölgesel bağlantıların güçlendirilmesi, önümüzdeki dönemde Özbekistan–Türkiye ilişkilerinin temel öncelikleri olmaya devam edecek.
