İran ile ABD-İsrail ekseni arasındaki gerilim, topyekûn bir sıcak savaşa dönüştü.
ABD ve İsrail; İran’ın askeri altyapısını ve üst düzey liderlik kademesini hedef alan geniş çaplı bir hava harekâtı başlattı. Başkent Tahran başta olmak üzere birçok stratejik noktaya düzenlenen saldırılara İran’ın misilleme yapmasıyla bölgedeki çatışmalar şiddetlendi.
Sürecin en çarpıcı gelişmesi, İran Dini Lideri Ayetullah Ali Hamaney’in konutuna düzenlenen saldırıda hayatını kaybetmesi oldu. İran televizyonu; Hamaney ile birlikte kızı, damadı, torunu, gelini, Genelkurmay Başkanı ve Savunma Bakanı’nın da aynı saldırılarda öldüğünü duyurdu. Ülkede 40 günlük ulusal yas ilan edilirken, ölüm haberiyle birlikte “Kadın, Yaşam, Özgürlük” hareketiyle filizlenen toplumsal öfke yeniden sokaklara taştı. Tahran, İsfahan ve Meşhed gibi şehirlerde rejim karşıtı gösteriler artarken, güvenlik güçlerinin müdahale konusunda kararsız kaldığı gözlemleniyor.
İran, misilleme operasyonları kapsamında İsrail’e ve bölgedeki (Katar, BAE, Kuveyt, Ürdün) ABD üslerine yoğun füze ve İHA saldırıları başlattı. Çatışmanın etkisi Suudi Arabistan, Bahreyn ve Irak gibi geniş bir coğrafyada hissediliyor. ABD, Uçak gemilerini bölgeye konuşlandırarak İsrail ile ortak operasyonlar yürütüyor. İsrail, Olağanüstü hal ilan ederek okulları kapattı ve sivil savunma tedbirlerini en üst seviyeye çıkardı. Bölgedeki sivil uçuşlar tamamen durduruldu.
Savaş, sadece askeri hedeflerle sınırlı kalmayıp enerji ve sivil altyapıyı da vurdu. Bu durum, küresel piyasalarda ciddi bir sarsıntıya yol açtı:
Hürmüz Boğazı: Sevkiyatın kesintiye uğraması halinde günlük 8–10 milyon varil petrol arzında aksama yaşanabileceği öngörülüyor.
Enflasyon Baskısı: Artan petrol maliyetleri; taşımacılık, üretim ve tarım kalemlerini doğrudan etkileyerek tüketici fiyatlarını yukarı çekiyor.
Güvenli Limanlar: Belirsizliğin artmasıyla yatırımcılar borsadan kaçarak altın ve döviz gibi güvenli varlıklara yöneliyor.
Sonuç: Belirsiz Bir Gelecek
Birleşmiş Milletler ve bölgesel aktörlerin itidal çağrılarına rağmen henüz somut bir ateşkes sağlanabilmiş değil. İran’daki siyasi otorite boşluğu ve toplumsal huzursuzluk, bölgedeki stratejik dengeleri altüst etmiş durumda. Bugün yaşananlar yalnızca bölgesel bir güvenlik sorunu değil; küresel ekonomik dengeleri, enerji piyasalarını ve uluslararası ticaret yollarını tehdit eden devasa bir krize dönüşmüştür. Özellikle enerji ithalatçısı ve dış sermaye bağımlısı gelişmekte olan ekonomiler, bu süreçte en kırılgan halkayı oluşturuyor.
