EKOMİRAS Derneği, Akdeniz’in en kritik ekosistemlerinden biri olan Posidonia oceanica (deniz çayırları) üzerine Bodrum Yarımadası kıyılarında bugüne kadar yapılan en kapsamlı bilimsel çalışmalardan birini tamamladı. Araştırma sonuçları, bölgedeki ekolojik dengenin ciddi tehdit altında olduğunu gözler önüne serdi.
“Project Posidonia” kapsamında yürütülen çalışmada dron görüntüleri, su altı gözlemleri ve coğrafi bilgi sistemleri kullanılarak detaylı haritalandırmalar yapıldı. Elde edilen veriler, deniz çayırlarının son yıllarda hızla yok olduğunu ortaya koydu.
“Deniz çayırları olmadan yaşam da tehlikede”
Çalışmaya ilişkin açıklama yapan Ekomiras Derneği Kurucusu ve Deniz Biyoloğu Mert Gökalp, deniz çayırlarının yalnızca deniz canlıları için değil, insan yaşamı için de kritik öneme sahip olduğunu vurguladı.
Gökalp, “Deniz çayırları; oksijen üretiminden kıyıların korunmasına, balıkların barınma ve üreme alanı olmasına kadar hayati işlevler üstleniyor. Aynı zamanda karbon emilimiyle iklim değişikliğiyle mücadelede önemli rol oynuyor. Bu alanlar yok olduğunda hem ekolojik hem de ekonomik kayıplar yaşanıyor” dedi.
20 yılda bin ila 2 bin hektar kayıp
Yapılan analizlere göre Bodrum’da 2004 yılından bu yana yaklaşık bin ila 2 bin hektar arasında deniz çayırı kaybı yaşandı. Özellikle kıyı yapılaşması, kirlilik ve bilinçsiz müdahalelerin bu kaybın temel nedenleri arasında olduğu belirtildi.
Gökalp, Bodrum kıyılarının yaklaşık yüzde 50’sinin yapılaşmış durumda olduğuna dikkat çekerek, “Bu yapılaşma deniz çayırlarını doğrudan ya da dolaylı olarak yok ediyor. Balığı, insan yaşamını korumak için önce deniz çayırlarını korumanız gerekiyor” ifadelerini kullandı.
Turizm bölgelerinde tahribat daha fazla
Araştırmada, Bitez, Gümbet, Torba ve Güvercinlik gibi turizm yoğunluğu yüksek bölgelerde deniz çayırlarının büyük ölçüde zarar gördüğü tespit edildi. Yalıkavak, Gündoğan ve Türkbükü kıyılarında da benzer tahribatın yaşandığı bildirildi.
Uzmanlar ayrıca yaz aylarında deniz suyunun kimyasında değişim ve yer yer müsilaj belirtileri gözlemlendiğine dikkat çekti.
“Green Rangers” projesi başlıyor
Deniz çayırlarını korumak ve kayıpları telafi etmek amacıyla yeni bir proje başlatacaklarını açıklayan Gökalp, “Yeşil Deniz Koruyucuları – Green Rangers” projesiyle hem farkındalık oluşturmayı hem de restorasyon çalışmaları yapmayı hedeflediklerini belirtti.
Proje kapsamında deniz temizliği, hayalet ağların toplanması ve zarar gören alanlarda posidonia restorasyonu yapılması planlanıyor.
Toplumsal seferberlik çağrısı
Uzmanlar, deniz çayırlarının korunması için yalnızca kamu kurumlarının değil, vatandaşların da sorumluluk alması gerektiğini vurguluyor. Atıkların arıtılması, kıyıların korunması ve bilinçli kullanımın artırılması, ekosistemin sürdürülebilirliği açısından kritik önem taşıyor.
