Yemek yerken televizyon izlemek, farkında olmadan daha fazla yiyecek tüketilmesine yol açabiliyor. Liverpool Üniversitesi öncülüğündeki araştırmacılar, dikkat dağınıklığı ile beslenme davranışı arasındaki ilişkiyi ele alan yaklaşık 50 çalışmanın sonuçlarını bir araya getirdi.
Bilimsel derlemede, televizyon karşısında yemek yiyen kişilerin ne kadar tükettiklerini daha az fark ettiği ve öğünle ilgili ayrıntıları hatırlamakta zorlandığı belirlendi. Araştırmacılara göre bu durum, yalnızca o öğünde değil, günün ilerleyen saatlerinde tüketilen yiyecek miktarını da etkileyebiliyor.
BEYNİN DİKKATİ EKRANA YÖNELİYOR
Uzmanlar, yemek sırasında dikkatin televizyona yönelmesiyle birlikte beynin tokluk sinyallerini ve tüketilen miktarı izleme kapasitesinin zayıflayabileceğini değerlendiriyor. Kişi yemeğini bitirse bile öğüne ilişkin hafızası yeterince güçlü oluşmadığında, daha kısa süre içinde yeniden yeme isteği hissedebiliyor.
Bulgular, televizyon karşısında yemek yemenin doğrudan kilo aldırdığını kanıtlamıyor. Ancak bu alışkanlığın porsiyon kontrolünü zorlaştırabileceğine ve düzenli tekrarlandığında günlük enerji alımını artırabileceğine işaret ediyor.
TELEFONDA AYNI SONUÇ ÇIKMADI
Derlemede dikkat çeken bir başka ayrıntı ise telefon kullanımıyla ilgili oldu. Ayrı bir üniversite deneyinde, yemek sırasında telefonla ilgilenen katılımcıların tükettiği miktarda televizyon izleyenlerdeki kadar belirgin bir artış görülmedi.
Araştırmacılar bu farkın, ekranların kullanım biçiminden kaynaklanabileceğini düşünüyor. Televizyonun kesintisiz ve uzun süreli dikkat çekmesine karşılık telefon kullanımının daha kısa ve etkileşimli olması, yemek farkındalığı üzerindeki etkinin değişmesine neden olabilir.
Ancak bilim insanları, bu bulgunun “yemek yerken telefon kullanmak zararsızdır” şeklinde yorumlanmaması gerektiğini vurguluyor. Telefonun etkisini değerlendiren araştırmaların sayısı daha sınırlı olduğu için kesin bir sonuca varılabilmesi adına yeni çalışmalara ihtiyaç bulunuyor.
UZMANLARDAN “EKRANSIZ ÖĞÜN” ÖNERİSİ
Araştırmacılar, tüketilen miktarın daha iyi fark edilebilmesi için öğün sırasında televizyon ve benzeri dikkat dağıtıcı unsurların mümkün olduğunca azaltılmasını öneriyor. Yemeğin tadına, kokusuna ve tokluk hissine odaklanmanın porsiyon kontrolünü kolaylaştırabileceği belirtiliyor.
