Jeopolitik riskler ve iklimsel faktörler küresel emtia piyasasında arz endişelerini artırırken, özellikle tarım ürünlerinde dikkat çeken fiyat hareketleri yaşanıyor. Mısır fiyatları ise kuraklık, El Nino hava olayı ve Rusya-Ukrayna savaşının neden olduğu jeopolitik risklerin etkisiyle 3 yılın en yüksek seviyesine ulaştı.
Chicago Ticaret Borsası’nda işlem gören mısırın kile başına fiyatı 5,2425 dolara yükselerek son 3 yılın zirvesini gördü.Mısır fiyatı daha önce 31 Temmuz 2023'te 5,2450 dolar seviyesine ulaşmıştı.
Mısır fiyatı yüzde 17'nin üzerinde yükseldi
Mısırın kile başına fiyatı temmuz ayının sonuna göre yüzde 11'in üzerinde, 31 Aralık 2025 seviyesine göre ise yüzde 17'nin üzerinde değer kazandı.
Mısır fiyatları zirvenin ardından 5,18 dolar seviyelerinde dengelenirken, ABD'deki mahsul verilerine ilişkin artan endişeler arzın daralabileceği beklentisini güçlendirdi.
ABD'nin mısır ihracatındaki artış da fiyatlardaki yükseliş eğilimini destekleyen unsurlar arasında yer aldı.
Kuraklık ve hava koşulları arz endişesini artırıyor
ABD'nin mısır üretimi yapılan bazı bölgelerinde etkili olan sıcak ve kurak hava koşulları, Avrupa'daki olumsuz hava şartları ve Ukrayna'dan gerçekleştirilen tahıl sevkiyatlarında yaşanan aksaklıklar küresel mısır arzına yönelik endişeleri artırıyor.
ABD'nin Orta Batı bölgesinde gerçekleştirilen mısır hasadının daha önceki beklentilerin altında kalması da fiyatlar üzerinde yukarı yönlü baskı oluşturuyor.
Rusya ve Ukrayna'nın karşılıklı olarak nakliye rotalarına yönelik saldırıları ise tahıl ihracatında yeni riskler ortaya çıkarıyor.
Tarım ürünlerinde arz riski iki yönlü hale geldi
Emtia piyasasında işlem gören tarım ürünlerinde arz riski giderek iki yönlü bir hal alıyor. Olumsuz hava koşulları üretimi tehdit ederken, jeopolitik gelişmeler mevcut ürünlerin tüketicilere ulaştırılmasını zorlaştırıyor.
Enerji ve gübre maliyetlerinin yüksek seyretmesi de yeni arz şoklarının telafi edilmesini zorlaştırıyor.
Diğer taraftan, ABD Merkez Bankası’nın faiz artıracağı yönündeki beklentilerin zayıflaması ve dolara olan talebin azalması, emtia piyasasındaki yükseliş eğilimini destekleyen diğer faktörler arasında gösteriliyor.
Uzmanından mısır fiyatları için dikkat çeken değerlendirme
Vadeli işlem ve emtia piyasaları uzmanı Zafer Ergezen, mısır fiyatlarındaki yükselişte El Nino hava olayının ve üretim beklentilerindeki düşüşlerin etkili olduğunu belirtti.
Ergezen, haziran ayıyla birlikte El Nino'nun etkisinin hissedilmeye başladığını ve özellikle Güney Amerika, Güneydoğu Asya ve Avustralya'da etkili olduğunu söyledi. ABD ve Avrupa'da da bu etkilerin kısmen görüldüğünü ifade eden Ergezen, Brezilya ve ABD'de mısır üretiminin düşebileceğine yönelik beklentilerin gerçekleşmeye başladığını kaydetti.
Petrol fiyatları da mısır talebini etkiliyor
Mısır fiyatlarındaki yükselişte petrol fiyatlarının da etkili olduğunu belirten Ergezen, petrol fiyatlarının yüksek seyretmesinin biyoyakıt üretiminde kullanılan mısıra yönelik talebi artırdığını ifade etti.
Dünyada üretilen mısırın yaklaşık yüzde 60'ının endüstriyel alanda kullanıldığını belirten Ergezen, El Nino etkisi ile petrol fiyatlarındaki hareketin birleşmesinin mısır fiyatlarında yukarı yönlü hareketi güçlendirdiğini söyledi.
Mısır fiyatlarında yükseliş sürebilir
Ergezen, El Nino etkisinin önümüzdeki yılın başına kadar devam etmesinin beklendiğini belirterek, petrol fiyatlarının yüksek seviyelerde kalması durumunda mısır fiyatlarında yukarı yönlü hareketlerin sürebileceğini değerlendirdi.
Uzman değerlendirmesine göre, petrol fiyatlarında belirgin bir geri çekilme yaşanmadığı ve ABD ile İran arasında kalıcı bir anlaşma sağlanmadığı sürece mısır fiyatlarında sert ve derin bir düşüş ihtimali düşük görünüyor.
