15 Temmuz 2025, Türk demokrasi tarihine kara bir leke olarak geçen 15 Temmuz 2016 gecesinin dokuzuncu yıl dönümü. Türkiye Cumhuriyeti'nin tarihinde eşi benzeri görülmemiş bir ihanet ve direniş destanına sahne olan o gece, Fetullahçı Terör Örgütü (FETÖ) mensubu askerler tarafından gerçekleştirilen kanlı darbe girişimiyle hafızalara kazındı.
Ancak Türk milletinin topyekûn direnişiyle bertaraf edilen 15 Temmuz, sadece yaşanan anlık bir kalkışmadan ibaret olmayıp, arkasında yıllara yayılan bir sızma sürecini, birçok ilginç detayı ve hala aydınlatılması gereken az bilinen yönleri barındırıyor.
BİR İHANET GECESİ
15 Temmuz gecesi, Türk Silahlı Kuvvetleri içerisine sızmış bir grup terör örgütü mensubunun, ülke yönetimini ele geçirme girişimiyle başladı.
Boğaziçi Köprüsü’nün Kapatılması ve Jet Sesleri (20:00 - 22:00)
Darbe girişiminin ilk işaretleri, saat 21:00 sıralarında İstanbul'da Boğaziçi Köprüsü'nün askerler tarafından tanklarla kapatılmasıyla ortaya çıktı. Ardından Ankara ve İstanbul semalarında alçak uçuş yapan F-16’ların gürültüsü, halkta büyük bir endişe yarattı. Başlangıçta tatbikat sanılan bu hareketlenmelerin, kısa sürede bir darbe girişimi olduğu anlaşıldı.
Az Bilinen Bir Bilgi: Darbe girişiminin başlangıç saatinin, planlanandan çok daha erken olduğu sonradan ortaya çıktı. Örgüt lideri Fetullah Gülen'in Pensilvanya’dan verdiği talimatla, TSK içindeki kritik isimlerin tutuklanacağı istihbaratının alınması üzerine, darbeciler erken harekete geçti. Bu durum, darbecilerin koordinasyonunu olumsuz etkiledi.
TRT Baskını ve Darbe Bildirisi (22:00 - 23:00)
Darbeci askerler, TRT binasını basarak sözde "Yurtta Sulh Konseyi" adına bir bildiri okuttu. Bildiride, Türk Silahlı Kuvvetleri'nin yönetimi devraldığı, sokağa çıkma yasağı ve sıkıyönetim ilan edildiği duyuruldu. Ancak bildirinin yayınlanması, halktan büyük tepki aldı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Halkı Sokağa Çağırması (23:30)
Darbe girişiminin seyrini değiştiren en kritik an, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın cep telefonu ile televizyona bağlanarak halkı meydanlara, havalimanlarına inmeye ve demokrasiye sahip çıkmaya çağırmasıydı. Bu çağrı, milletin topyekûn direnişini başlattı.
İlginç Bir Bilgi: Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın bu görüntülü bağlantısı için büyük riskler alındı. Yayının sağlanması adına bir otelin teknik ekibi hızla hareket ederek canlı yayın imkânı oluşturdu. Bu görüntü, darbecilerin planlarını alt üst eden etkili bir mesaj oldu.
HALKIN DİRENİŞİ
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın çağrısıyla milyonlarca vatandaş, tankların ve jetlerin karşısında tarihi bir direniş sergiledi.
Havaalanları ve Köprülerde Direniş
Halk, havalimanlarına akın etti, tankların önüne yattı. Boğaziçi Köprüsü'nde (şimdiki adıyla 15 Temmuz Şehitler Köprüsü), darbeci askerler tarafından vatandaşlara ateş açıldı. Çok sayıda sivil şehit oldu, yüzlercesi yaralandı.
Polis ve Halkın Omuz Omuza Mücadelesi
Türk Polis Teşkilatı'nın kahraman mensupları, darbecilere karşı direnerek tarih yazdı. Özellikle Ankara Emniyet Müdürlüğü, Gölbaşı Özel Harekat Daire Başkanlığı ve Polis Havacılık Daire Başkanlığı gibi kritik noktalara yapılan saldırılarda birçok polis şehit oldu. Halk da polisle birlikte omuz omuza mücadele etti.
MECLİSİN BOMBALANMASI
Darbeciler, halkın direnişini kırmak için terör eylemleri gerçekleştirdi. TBMM, Cumhurbaşkanlığı Külliyesi, MİT ve Genelkurmay Başkanlığı gibi kurumlar hedef alındı.
Az Bilinen Bir Bilgi: TBMM bombalanırken milletvekilleri sığınmak yerine Genel Kurul’da toplanarak direniş mesajı verdi. Bu sahne, dünya kamuoyuna Türkiye'nin demokrasiye bağlılığını sembolik olarak gösterdi.
BASININ HEDEF ALINMASI
Darbe gecesi medya kuruluşları da hedef alındı. CNN Türk ve Hürriyet gibi yayın organlarına baskın düzenlendi. Ancak medya çalışanları cesaretle yayınlarına devam ederek darbenin başarısız olmasında rol oynadı.
SONUÇLARI
15 Temmuz gecesi, milletin kararlı direnişiyle darbe girişimi sabaha karşı bastırıldı. Ancak etkileri yıllarca sürecekti.
Darbe girişiminde 251 sivil ve güvenlik görevlisi şehit oldu, 2 binden fazla kişi yaralandı. Demokrasi uğruna canlarını feda eden bu kahramanlar, her yıl şükranla anılmaktadır.
Darbe sonrası FETÖ mensuplarına yönelik geniş çaplı operasyonlar yapıldı. Binlerce kişi gözaltına alınıp tutuklandı ve kamu görevlerinden ihraç edildi.
Türkiye'de OHAL ilan edildi. Devlet kurumlarında geniş kapsamlı yeniden yapılandırma süreci başladı. FETÖ mensupları tasfiye edilerek kurumlar yeniden şekillendirildi.
Darbe girişimi sonrası Türkiye genelinde "Demokrasi Nöbetleri" tutuldu. Halk meydanlarda toplanarak demokrasiye ve milli birliğe olan bağlılığını gösterdi.
Yıllar geçmesine rağmen darbenin tüm yönleri açıklığa kavuşmadı. Özellikle darbenin ardındaki tüm aktörler, sızma süreçleri ve uluslararası bağlantılar halen araştırılmaya devam ediyor.