Kış mevsiminin hızla gelmesi ve havaların soğumasıyla beraberMeteoroloji Mühendisleri Odası Genel Sekreteri Fırat Çukurçayırile söyleşi yaptık. Çukurçayır ile kış mevsiminin nasılgeçeceği ve geçtiğimiz günlerde yaşadığımız toz fırtınasınıkonuştuk.

Havaların soğumasıyla kış mevsiminin ani gelişi vatandaşlarımızda belirli soruların oluşmasına neden oldu. Söyleşimizde Meteoroloji Mühendisleri Odası Genel Sekreteri Fırat Çukurçayır ile bu sorulara cevap aradık. Çukurçayır bu yıl kış mevsiminin nasıl geçeği, kar yağışına dair tahminlerini, son günlerde yaşadığımız toz bulutlarını ve kış mevsiminde enerji kullanımı hakkındaki sorulara şöyle cevap verdi.

Soru: Bu yıl ülkemizde kış mevsimini nasıl yaşayacağız?

Çukurçayır; Ülkemizde kış mevsimi dediğimiz zaman Aralık, Ocak ve Şubat Ayları aklımıza gelir. Bu nedenle bazı dünya merkezlerinin Aralık, Ocak, Şubat aylarını kapsayan mevsimlik tahminlerine baktığımız zaman ülke genelinde Aralık, Ocak ve Şubat aylarında sıcaklıkların mevsim normalleri civarında olması beklenmektedir. Aynı şekilde yağışlara baktığımız zaman da geçtiğimiz yıllarda yaşadığımız mevsim koşullarından daha farklı bir yağış beklenmemektedir.

Bilindiği gibi atmosferik tahmin modelleri sonuçları itibari ile çoğu zaman birbirinden daha farklı değerler verebilmektedir. Tüm modellerin ülkemizde gözlenen datalarla karşılaştırılmalı olarak aynı anda değerlendirildiği bir çalışmaya göre ise ülkemizin iç kesimlerinde mevsim normallerinden daha 1 ila 1,5 derece daha sıcak bir kış mevsimi, Ege ve Doğu Anadolu bölgesinin doğusunda ise 1 dereceye kadar daha soğuk bir mevsim yaşayacağımızı söylemek mümkündür.

Yağışlarda da aynı yaklaşımla tüm modeller mevsim normalleri civarında bir yağış tahmini vermektedir. Yine tüm modeller ve ülkemizde gözlenen datalarla karşılaştırılmalı olarak yapılan mevsimsel yağış tahmin çalışmasında mevsim normallerinden 15- ile 75 mm arasında değişen bir yağış artışı beklendiğini söylemek mümkündür. Tüm bu ifadelerimiz bir tahmindir. Bununda altını çizmemiz gerekmektedir.

Soru:Bu sene kar yağışı hakkındaki tahminleriniz nelerdir?

Çukurçayır; Mevsimin ilk karı Erzurum ve Uludağ’da gözlendi. Dolayısıyla kar gelmiş oldu. Ama sizin sorduğunuz sorunun kapsama alanı Ankara, İstanbul gibi büyük metropoller olduğunu kabul edersek bu yerleşim yerleri için henüz kar yağışı söz konusu değil. Bildiğiniz gibi Türkiye’de hava tahmini konusunda yetkili ve sorumlu tek kurum Meteoroloji Genel Müdürlüğüdür. Bu nedenle biz; Meteoroloji Mühendisleri Odası Yönetimi olarak sadece ve sadece Meteoroloji Genel Müdürlüğünün tahminlerini temel alırız. Meteoroloji Genel Müdürlüğünün son tahminlerine göre bugünden itibaren ülkemiz yağışlı havanın etkisine girdi. Trakya ve Marmara bölgesinin batısı ile Doğu Karadeniz bölgesi hariç tüm Türkiye yağışlı. Bu arada Batı Karadeniz ile Güneydoğu Anadolu Bölgesinde bazı merkezler için kuvvetli yağış beklentisi olduğunu da belirtmeliyiz. Kuvvetli yağış beklentisi olan yerleşim alanları için hem vatandaşların hem de yetkililerin Meteoroloji Genel Müdürlüğü tarafından uyarıldığını da ilave edelim.

Soru: Kış mevsiminde kuraklık söz konusu olacak mı?

Çukurçayır: Bu kış mevsiminde yani Aralık, Ocak ve Şubat aylarını kapsayan peryod da yukarda da belirttiğimiz gibi yağış yönünden geçtiğimiz yıllardan negatif anlamda daha farklı bir kış mevsimi yaşayacağımızı tahmin etmiyoruz.

Soru;Geçtiğimiz günlerde yaşadığımız toz bulutları hakkındaneler söylersiniz?

Çukurçayır; Geçtiğimiz günlerde yoğun olarak ülkemizin büyük bir bölümünü etkileyen toz taşınımı bulutlarının en büyük kaynağı Sahra çölüdür. Toz taşınımı veya toz fırtınası, kuvvetli rüzgârların etkisiyle çöl üzerinden taşınan toz şeklindeki toprak taneciklerinin yoğun biçimde savrularak geniş bir alanda etkili olmasıdır. Toz taşınımı kuvvetli olduğu zaman bir bulut tabakası oluşur ve gökyüzü turuncu renge dönüşür, bu buluta toz bulutu nedir. Toz fırtınası, toz taşınımının başlangıcı olan yerlerde (genellikle çöl) daha belirgin hissedilir. Toz taşınımı ise toz fırtınasının başladığı yerden uzak yerlerde görülür. Toz taşınımında fırtınadan ziyade genellikle orta kuvvette rüzgârlar etkili olur.

Tozlar fırtınanın olduğu yerden havaya doğru kalkar, havada sürüklenir (taşınıp) ve rüzgârın rotası boyunca etkili olur. Türkiyede Orta Doğu ve Afrika kaynaklı çöl tozları etkili olmaktadır. Yurdumuza gerçekleşen toz taşınımı İlkbahar, Sonbahar ve Yaz aylarında daha yoğun görülür. Toz taşınımından yurdumuzda en fazla Güneydoğu Anadolu Bölgesi etkilenir. Ancak toz taşınımının kuvvetli olduğu bazı durumlarda yurt geneli tozdan etkilenebilir.

Toz bulutları ve toz taşınımının hem yararları hem de zararları söz konusudur. Çöl kaynaklı olduğu için toprağın ihtiyacı olan birçok mineralleri sağlaması nedeniyle toprak ve tarım için yararlıdır. İnsan sağlığı açısından özellikle astım ve solunum sıkıntısı olan ve kalp rahatsızlığı olan kişiler için istenmeyen problemlere neden olmaktadır. Ulaşımda ise hem görüş mesafesini azaltması hem de yüzey üzerinde kaygan bir tabaka oluşturması nedeniyle sıkıntı yaratmaktadır.

Soru: Mevsimsel Enerji Tüketimimiz hakkında neler söylersiniz?

Çukurçayır: Özellikle konutlarda Enerji tüketimini belirleyen hava koşullarıdır. Bu nedenle bu kış mevsiminde hava sıcaklıklarının mevsim normalleri civarında olması nedeniyle geçtiğimiz yıllardan daha farklı bir konut başına düşen enerji tüketimi beklemiyoruz. Nüfus artışına bağlı mutlaka bir artış olacaktır ama konut başına düşen tüketim geçtiğimiz yıllardaki kış mevsimi civarında olacağını beklenebilir.

FACEBOOK YORUMLARI

SONSÖZ YORUMLARI

Lütfen yorumunuzu girin
Lütfen adınızı girin