Ali Şükrü Bey 1884 yılında Beşikdüzü’nde doğmuş bir “Karadeniz Uşağı”.

Ali Şükrü Bey

Türk Silahlı Kuvvetleri’nin şerefli bir subayı.

Kalbi vatan sevgisi ile atan bir İstiklal Harbi gazisi.

Ali Şükrü Bey Birinci Meclisin saygın bir üyesi.

Bir gazeteci.

Donanma Cemiyeti’nin etkin bir üyesi.

Ali Şükrü Bey bir eş, bir baba, bir kardeş.

Ali Şükrü Bey bir insan.

Bugün sadece ve sadece bu insanı tanıyalım. Sonra “Sezar’ın hakkını Sezar’a” veririz. Bugün sadece tanıyalım.

Ali Şükrü Bey (AŞB)’in babası Bahriye Kolaağası Reiszâde Hacı Ahmed Efendi, Beşikdüzü’nün saygın isimlerinden birisi idi. Sadberg (Sadberk) Hanım’la olan evliliğinden AŞB ve kardeşi Şevket Bey doğmuştu. Şevket Bey de ağabeyi gibi denizci olacak ve 1923’de yarbay rütbesine yükselecektir.

AŞB, 1898- 1902 yılları arasında Heybeliada’da Deniz Harp Okulu’nda okudu.  O zaman okuyan gençlerin çoğu gibi o da Abdülhamit karşıtı bir Jöntürk, bir İttihat ve Terakki Partili idi. 1903’de eğitim için İngiltere’ye gönderildi. Mükemmel İngilizcesi ufkunu genişletmiş, dünya medyasını izleyebilmiştir. Yazmış olduğu Pusula Hatası ve Tashihi isimli kitabı Deniz Harp Okulu’nda ders kitabı olarak okutulmuştur. 1909 yılında Donanma Cemiyeti (Donanma-yı Osmanî Muavenet-i Milliye Cemiyeti) kurulduğunda AŞB de yönetim kurulunda bulunuyordu (Murat Yılmaz, “Ali Şükrü Bey’in Hayatı”, Ali Şükrü Bey Mücadeleyle Geçen Bir Ömür, Hazırlayanlar: Necmettin Alkan- Uğur Üçüncü, Kronik Yayınları, 2.Bs, İstanbul 2017).

AŞB’in gazeteciliği 1910 yılında Donanma isimli dergiye yazdığı yazılarla başlamıştır. Bu yıllarda Emine Kamer Hanım’la evlenerek Fatih’te Molla Hüsrev Mahallesi’ne yerleşmiştir. Bu evlilikten bir erkek ve 2 kız çocukları olacaktır. 1912 yılında Balkan Savaşları bittiğinde AŞB de askerlik görevinden ayrılmış ve Bâb-ı Âlî Caddesi’nde bir kitap-kırtasiye dükkânı açmıştır. 1918 yılında aynı yerde Ali Şükrü Matbaası’nı açarak yayıncılığa başlamıştır.  1919 yılı Nisan’ında Gündoğuşu isimli dergiyi çıkarmaya başlamış ve burada çeşitli makaleler kaleme almıştır.

Ali Şükrü Bey

Mondros Mütarekesi’nin ardından işgalci güçlere karşı 29 Kasım 1918’de oluşturulan Milli Kongre’yi desteklemiştir. Matbaasında bu teşkilatın ve Karakol Cemiyeti’nin bildiri ve broşürlerini basmıştır. İzmir’in işgalinden sonra AŞB ve Binbaşı Osman Bey Trabzon ve Havalisi Adem-i Merkeziyet Cemiyeti’nin kararı üzerine Trabzon’a gönderilmişlerdir. AŞB Rize’den Samsun’a kadar gittiği her kasaba ve şehirde milli mücadelenin önemini anlatmış ve halkı millî direnişe davet etmiştir.

Erzurum Kongresi’ne Of kazasını temsilen katılması söz konusu olmuşsa da bazı iç denge hesapları yüzünden  yerine Hoca Yunus Efendi gönderilmiştir.

Damad Ferid Paşa hükümeti yerine Ali Rıza Paşa hükümeti kurulduğunda yapılan milletvekilleri seçiminde Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti’nin adayı olarak 234 oyla Trabzon milletvekili seçildi.

Ali Şükrü Bey’in milletvekilliği günlerini ve hazin sonunu gelecek yazımızda ele alacağız.

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz