Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yapılan bir açıklama çok dikkatimi çekti. Devletin cebinden yani merkezi yönetim bütçesinden Araştırma Geliştirme (Ar-Ge) faaliyetleri için gerçekleştirilen harcama 2016 yılı için 7 milyar 508 milyon TL oldu.

Yıllarca gelişmiş ülkelerin ARGE yatırımlarını televizyonlarda kıskançlıkla izlerdik. Yeterli derseniz bence yeterli değil ama bir önceki yıla 2016 yılına göre Ar-Ge için %21,6 artış sağlandı.
Bu artış oranı gelecek yıllar için gerçekten ümit vericidir.
Yetersiz olduğunu yazmama TÜİK’in, “2016 yılı merkezi yönetim bütçesinden Ar-Ge faaliyetleri için gerçekleştirilen harcamaların gayrisafi yurtiçi hasıla içerisindeki oranı %0,29, merkezi yönetim bütçe harcamaları içerisindeki payı ise %1,14 oldu” şeklindeki açıklaması neden oldu.
ARGE’nin Türk ekonomisinin gelişmesi ve Türk ürünlerinin dünya pazarında rekabet yaratması açısından, dünya devleri ile rekabet edecek düzeye yükselmesi açısından önemlidir.
TÜİK açıklamasının önemli gördüğüm diğer bir unsuru ise Üniversite fonları ile ilgiliydi. Çünkü en çok ödenek Genel Üniversite Fonlarına ayrılmış durumda.
TÜİK açıklamasının diğer önemli bölümleri de şöyle:
“Merkezi yönetim bütçesinden Ar-Ge için ayrılan başlangıç ödenekleri sosyo-ekonomik hedeflere göre [Bilimsel Programların ve Bütçelerin Analizi ve Karşılaştırılması Sınıflaması (NABS)] sınıflandırıldığında, 2017 yılı için en çok ödenek %36 ile Genel Bilgi Gelişimi (Genel Üniversite Fonlarından finanse edilen) için tahsis edildi. Bunu %21,2 ile savunma, %9,9 ile endüstriyel üretim ve teknoloji, %6,6 ile eğitim, %6,3 ile ulaşım, telekomünikasyon ve diğer altyapılar ve %5,3 ile tarım takip etti.
Devletin (merkezi yönetim kurum/kuruluşlarının) ilgili yılda bütçe başlangıç ödeneklerine (tahmini) ve harcamalara (nihai) göre gerçekleştirdiği Ar-Ge finansmanının hesaplanması Ar-Ge faaliyetleri için devlet desteğini ölçme veya başka bir deyişle devletin Ar-Ge finansmanına verdiği önceliğin derecesini görme açısından önemlidir.
Ar-Ge için devletin ayırdığı ödenek/harcama sadece kamu kurum/kuruluşlarında gerçekleştirilen Ar-Ge’yi değil, aynı zamanda diğer üç ulusal sektörde (ticari sektör, kar amacı gütmeyen özel kuruluşlar ve yükseköğretim sektörü) ve yurtdışında (uluslararası kuruluşlar dahil) devlet tarafından finanse edilen Ar-Ge’yi de kapsar.
Dolaylı Ar-Ge destekleri ise 193, 5520, 4691 ve 5746 sayılı kanunlarda yer alan Ar-Ge’ye ilişkin indirim ve istisnaları kapsamaktadır. 2016 yılı gerçekleşme, 2017 yılı tahmin olmak üzere Maliye Bakanlığı verileri kullanılarak hesaplanmıştır.”